Taotraining banner

Parelbewustzijn: het anker in het oog van de storm

Wat is bewustzijn?
Waar kun je je allemaal bewust van zijn?
Kun je bewust zijn van jezelf?
Maar wie, wat of waar ben ‘jij’ dan?
En kun je bewust zijn?
Waar begint bewustzijn?
In de baarmoeder?
En waar eindigt het?
Bij de dood?
Hebben dieren bewustzijn?
En planten?
Heeft water bewustzijn?
En vuur?
En how about de aarde zelf – is zij een bewust wezen?

Waar is bewustzijn?

Hoe langer je nadenkt over bewustzijn, des te ingewikkelder wordt het. Want als je bewust bent van jezelf, wie is dan bewust van wat, of wat is bewust van wie? En waar bevindt dat bewustzijn zich eigenlijk? Als je het probeert te meten of te lokaliseren blijkt het nergens te vinden – zelfs niet in de hersenen! Ondanks het ondefinieerbare karakter van bewustzijn zijn we toch allemaal onmiskenbaar bewust van het feit dat we bestaan.

Bewustzijn als samenspel van de vijf elementen

In alle mysteriescholen is de vraag ‘Wat is bewustzijn?’ een bron van inspiratie. In het taoïsme wordt bewustzijn gezien als een samenspel van vijf afzonderlijke krachten: metaal, water, hout, vuur en aarde. Dit zijn de vijf elementen, de ingrediënten die zowel de natuur om ons heen als ons bewustzijn vormen.

(In Module 4 van Taotraining gaan we uitgebreid in op de vijf elementen. Meer info over Module 4)

Afhankelijk van hoe dit samenspel tussen de vijf elementen verloopt, ontstaan er vijf verschillende vormen van bewustzijn, namelijk: Psychose, Verwarring, Specialisatie, Wijsheid en Realisatie. (We schrijven ze met een hoofdletter om aan te geven dat we hiermee een andere definitie van deze woorden hanteren dan de betekenis die er doorgaans aan gegeven wordt – ook al zijn er zeker overlappingen)

(In Module 1 van Taotraining gaan we uitgebreid in op de betekenis van deze vijf bewustzijnsvormen. Meer info over Module 1)

Vijf vormen van bewustzijn

Een korte uiteenzetting van de vijf vormen van bewustzijn:

  • Psychose is de laagste vorm van bewustzijn. De vijf elementen bewegen los van elkaar alle kanten op en raken elkaar kwijt. Er ontstaat destructief gedrag.
  • Verwarring is de meest voorkomende vorm van bewustzijn. De vijf elementen bewegen door elkaar heen, maken ruzie en werken elkaar tegen. Een eenduidige interpretatie van de werkelijkheid is onmogelijk.
  • Specialisatie is in onze cultuur de hoogst gewaardeerde vorm van bewustzijn. De vijf elementen bewegen dezelfde kant op en werken samen aan het verkrijgen van steeds meer kennis over één onderwerp. Het bij-effect: weinig bewustzijn op de rest. Het archetype van specialisatie is de verstrooide professor.
  • Wijsheid is een in onze cultuur zeldzame vorm van bewustzijn. De vijf elementen bewegen gezamenlijk naar een middelpunt. De samenwerking is gericht op het ontwikkelen van een constructieve kracht, die goed is voor het grotere geheel. 
  • Realisatie is de hoogste en meest abstracte vorm van bewustzijn, ook wel Christus- of Boeddha-bewustzijn genoemd. De vijf elementen zijn volledig versmolten. Er ontstaat een volledig meebewegen met de natuur.

Wijsheid en Parelbewustzijn

Bij iedereen zijn in principe alle vijf de vormen van bewustzijn tegelijkertijd actief, maar de verhouding verschilt per individu. Bij de meeste mensen is één van de eerste drie vormen van bewustzijn overheersend actief: Psychose, Verwarring of Specialisatie. De andere twee vormen, Wijsheid en Realisatie, komen eigenlijk maar heel weinig voor in onze cultuur. Wijsheid is de vorm van bewustzijn waar we ons bij Taotraining op richten. Om Wijsheid tot de dominante kracht in je bewustzijn te maken bestaat in het taoïsme een heel concrete training. Deze training bestaat uit zeven stappen naar Wijsheid. Het eerste niveau van Wijsheid wordt Parelbewustzijn genoemd. 

De werkelijkheid als storm

Als er één ding is waar taoïsten goed in zijn, is dat het bestuderen van de natuur. Het beeld van de storm komt voort een scherpe waarneming van de natuur om ons heen. Behalve glooiende velden en geurende bloemen zijn er ook donder en bliksem, lawines, tsunami’s en aardbevingen. Stormen razen over het land en richten verwoestende schade aan.

De storm omarmen we in het Taoïsme als symbool voor de werkelijkheid. Het leven wordt gezien als een aaneenschakeling van interacties met de storm. Of je nu boodschappen doet of in de file staat, je been breekt tijdens de wintersport, hoopvol solliciteert of ontslagen wordt, verliefd wordt of iemand haat, rijkdom of armoede kent, gezond bent of ziek – elke emotie, handeling, beweging... alles is een persoonlijke interactie met de storm. Zoals een storm die over de aarde raast een spoor van vernielingen achterlaat, zo heeft de storm van het leven een destructief effect op het bewustzijn, dat door de storm in een staat van zijn wordt geduwd waarin Verwarring en Psychose dominant zijn. Hoe dieper in de storm je je bevindt, des te psychotischer word je, des te moeilijker blijf je je kalm en helder en des te destructiever word je voor jezelf en anderen.

De plek van absolute stilte

Wat het symbool van de storm zo interessant maakt, is dat een storm niet alleen een destructief vermogen heeft, maar dat er precies in het midden een oog is, een plek van absolute kalmte te midden van de chaos. In dit oog is het veilig en stil. Daar is het mogelijk om de storm van binnenuit te aanschouwen, zonder erin te worden meegesleept.

Ook de storm van de werkelijkheid heeft een plek waar je niet geraakt kunt worden door de storm. Daar kun je niet beschadigd raken en is je denken altijd helder. Het is de plek waar Wijsheid regeert. 

Angst en verleiding

Als mens heb je de keuze tussen twee richtingen in je leven: een beweging naar het oog van de storm toe - richting stilte, veiligheid en Wijsheid, en een beweging weg van het oog van de storm - richting chaos, destructie en Psychose.

De keuze om richting het oog van de storm te bewegen lijkt voor de hand te liggen, maar twee intense krachten maken dit minder vanzelfsprekend dan ze lijkt: angst en verleiding. Onder invloed van angst en verleiding ontstaat de neiging de rug naar het oog van de storm te keren en juist steeds dieper de ziedende werkelijkheid in te stappen. 

De Parel als anker

Een taoïst zal er altijd naar streven om angst en verleiding het hoofd te bieden en, tegen de kracht van de storm in, toch richting het oog ervan te bewegen. Maar hoe doe je dat? Dit is waar Parelbewustzijn in het spel komt.

Het ontwikkelen van Parelbewustzijn wil zeggen dat je een deel van je bewustzijn permanent in het oog van de storm plaatst, als een soort anker. Een deel van jezelf heeft permanent contact met het hart van de werkelijkheid. Iets van jou blijft permanent buiten de storm, ontstijgt de chaos, ziet wat juist is en beïnvloedt je gedrag overeenkomstig. 

Effecten van Parelbewustzijn

Een aantal van de voornaamste effecten van Parelbewustzijn zijn:

  • Je gaat steeds minder uit verleiding en steeds meer uit verlangen handelen.
  • Je ontwikkelt het vermogen meer lange-termijngericht te denken en te handelen. Je wordt minder gevoelig voor de behoefte aan instant gratification.
  • Je wordt minder kwetsbaar voor allerlei vormen van emotionele ontreddering. Het wordt gemakkelijker om uit de emotionele rollercoaster te stappen die het leven soms kan zijn.
  • Je leert glashelder aanvoelen of hetgeen iemand zegt zinnig of onzinnig is, of een beslissing die je neemt juist of onjuist is, wat ‘verhaal’ is en wat weldenkendheid.

De Parel fungeert als een permanente reminder aan waar je naartoe wilt: naar het oog van de storm. Je verlangen ernaar groeit en je stemt je denken en handelen steeds meer af op dat ene doel: Wijsheid.


Leuk artikel? Je kunt op de hoogte blijven van nieuwe publicaties door je op onze nieuwsbrief in te schrijven.
We sturen spaarzaam berichten en je kunt op elk moment weer uitschrijven. Je vindt de aanmelding onderaan deze pagina.

Op weg naar een wijzere wereld
Ken je mensen die dit artikel misschien ook graag zouden zien? We zouden het zeer waarderen als je onze kennis helpt verspreiden. Gebruik de knoppen hieronder om dit artikel te delen. Alvast bedankt!

Onze pagina's op social media
Blijf op de hoogte
ontvang de nieuwsbrief

Taotraining

Sloterweg 1257

1066CJ . Amsterdam

KvK: 68860218

BTWno: NL857621476B01

CONTACT
linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram